Smażenie na maśle klarowanym: błąd, który psuje smak potraw

W praktyce mikrofale w komorze rozchodzą się falami stojącymi. W niektórych miejscach nakładają się i wzmacniają, w innych znoszą. Efektem są tak zwane gorące i zimne punkty. Jeśli włożysz do środka dwa identyczne kawałki jedzenia w różnych miejscach, po minucie będą miały wyraźnie różne temperatury. Dlatego talerz na obrotowym stoliku kręci się wokół własnej osi — żeby każdy fragment potrawy przechodził kolejno przez wszystkie strefy. Bez obrotu nierównomierność jest jeszcze większa.<br> <br> <br> <br> Pierwszą i najczęstszą przyczyną jest zbyt duża ilość cukru w stosunku do wody i owoców. Kiedy stężenie cukru przekracza granicę rozpuszczalności, nadmiar cząsteczek nie ma się w czym rozpuścić i zaczyna tworzyć kryształy. Dzieje się tak zwłaszcza wtedy, gdy ktoś dodaje cukier „na oko", dosypuje go w trakcie smażenia albo kieruje się zasadą, że im więcej, tym trwalszy przetwór. Tymczasem każdy owoc ma inną zawartość wody i naturalnych cukrów, więc sztywne proporcje z zeszytu babci nie zawsze się sprawdzają.<br> <br> <br> <br> Najczęstszy błąd to trzymanie garnka z zupą na ogniu przez cały dzień i podjadanie po trochu. Każde nabranie łyżką wprowadza bakterie, a ciepło sprzyja ich namnażaniu. Drugi błąd: zostawianie potrawy na blacie do wystudzenia na kilka godzin. Powinna trafić do chłodzenia w ciągu godziny od ugotowania. Trzeci: podgrzewanie w plastikowych pojemnikach, które nie są do tego przeznaczone — pod wpływem tłuszczu i temperatury uwalniają substancje, których nie chcesz w jedzeniu.<br> <br> <br> <br> W daniach surowych i zimnych sól działa inaczej. W sałatce z pomidorów posypanie solą 15 minut przed podaniem wyciąga sok i rozmiękcza miąższ. Jeśli zależy na chrupkości, sól dodaje się bezpośrednio przed jedzeniem albo wcale — kwas z octu czy cytryny zrobi więcej dla smaku niż szczypta soli.<br> <br> <br> <br> <b>Kuchenka mikrofalowa nie</b> podgrzewa potrawy od zewnątrz do środka jak piekarnik. Fale elektromagnetyczne o częstotliwości około 2,45 GHz wnikają w jedzenie na głębokość od kilku milimetrów do kilku centymetrów i pobudzają cząsteczki wody, tłuszczu oraz cukrów do drgań. Tarcie tych cząsteczek zamienia energię w ciepło. Wnikanie fal zależy od składu potrawy, więc różne jej fragmenty nagrzewają się w różnym tempie — i stąd bierze się cały problem.<br> <br> <br> <br> Najczęstszą przyczyną jest otwieranie piekarnika w pierwszej fazie pieczenia. Ciasto potrzebuje około 15–20 minut, żeby struktura białek i skrobi się ustabilizowała. Jeśli w tym czasie uchylisz drzwi, zimne powietrze wpadnie do środka, temperatura spadnie, a rosnące pęcherzyki powietrza pękną. Po wyjęciu takie ciasto nie ma już szkieletu, który utrzymałby kształt. Rozwiązanie jest proste: ustaw timer na dwie trzecie czasu pieczenia i dopiero wtedy sprawdź stan ciasta przez szybę, bez otwierania.<br> <br> <br> <br> Trzeci moment to studzenie. Ciasto wyjęte z piekarnika musi odpocząć w formie przez 10–15 minut. Jeśli wyjmiesz je od razu na kratkę, różnica temperatur między spodem a wierzchem spowoduje zapadnięcie. To samo dzieje się, gdy postawisz gorącą formę na zimnym blacie lub w przeciągu. Odstaw formę na drewnianą deskę i przykryj ją ściereczką – para wodna zostanie w środku, a ciasto ostygnie równomiernie.<br> <br> <br> <br> Kształt naczynia też ma znaczenie. Wysokie i wąskie naczynie nagrzewa się gorzej niż płaskie i szerokie, bo mikrofale nie docierają równo do wszystkich warstw. Gruba bryła jedzenia, na przykład duża porcja gulaszu, pozostanie zimna w środku, mimo że brzegi będą parzyć. Metalowe naczynia i folie odbijają mikrofale, więc potrawa w nich w ogóle się nie podgrzeje, a iskrzenie może uszkodzić urządzenie. Naczynia z plastiku niezdatnego do mikrofal mogą się odkształcić i przeniknąć do jedzenia.<br> <br> <br> <br> Na co uważać przy smażeniu? Rozgrzewaj tłuszcz stopniowo i sprawdzaj temperaturę, wrzucając mały kawałek warzywa — jeśli od razu skwierczy, jest gotowy. Nie wrzucaj mokrych składników, bo tłuszcz zacznie pryskać i może dojść do poparzenia. Po smażeniu nie wylewaj zużytego tłuszczu do zlewu. Przefiltruj go, jeśli planujesz użyć ponownie, ale tylko gdy nie przypalił się podczas obróbki. Przechowuj w ciemnym, chłodnym miejscu, najlepiej w kamionce lub ciemnym szkle. Domowe masło klarowane trzyma się kilka tygodni, a w lodówce nawet dłużej — pod warunkiem, że słoik był czysty i suchy.<br> <br> <br> <br> Co jeszcze pogłębia nierównomierne nagrzewanie Największym winowajcą jest woda. Potrawy o jednorodnej wilgotności, na przykład zupa czy sos, nagrzewają się w miarę równo, choć i tu zdarzają się przegrzane miejsca przy ściankach naczynia. Jedzenie o zróżnicowanej strukturze — pierogi, zapiekanka z twardą skórką, mięso z kością — nagrzewa się fatalnie. Kość i tłuszcz pochłaniają mikrofale inaczej niż mięso, więc wokół kości potrawa bywa zimna, a tłuszcz wytapia się i przegrzewa. Podobnie działa cukier: w kawałku ciasta z rodzynkami rodzynki potrafią być gorące jak wrzątek, podczas gdy ciasto pozostaje letnie.